جمال الدين محمد الخوانساري

53

شرح آقا جمال خوانسارى بر غرر الحكم ودرر الكلم ( فارسي )

9466 ما دون الشّره عفاف . نيست نزد غلبهء حرص عفافى ، « عفاف » و « عفّت » بمعنى باز ايستادن از حرام است ومراد اينست كه آن با غلبهء حرص جمع نمىشود وغلبهء حرص نمىشود كه صاحب خود را در حرامى نيندازد . 9467 ما تكبّر الّا وضيع . تكبّر نكند مگر شخص پست مرتبه . 9468 ما تواضع الّا رفيع . تواضع وفروتنى نكند مگر شخص بلند مرتبه « 1 » . 9469 ما حقّر نفسه الّا عاقل . كوچك نشمارد نفس خود را مگر عاقلى . 9470 ما نقّص نفسه الّا كامل . ناقص نشمارد نفس خود را مگر كاملى . 9471 ما أعجب برأيه الّا جاهل . خود بيني نكند برأي خود مگر جاهلي . 9472 ما أضرّ المحاسن كالعجب . ضرر نرساند نيكوئيها را چيزى مانند خودبينى ، يعنى ضرر آن به آنها زيادة از ضرر هر چيزست .

--> ( 1 ) در روايات ديگر نيز وارد است كه : « ما تواضع عبد الّا رفعه اللّه وما تكبّر عبد الّا وضعه اللّه » وگويا باين روايت ناظر است قول سعدى : « تواضع سر رفعت افرازدت * تكبر بخاك اندر اندازدت »